Nr 1/2026
Dłuższe karmienie piersią w okresie noworodkowym i niemowlęcym może wpływać na późniejszy przebieg stwardnienia rozsianego (SM)
Według badania przeprowadzonego w Turcji, dłuższe karmienie piersią w okresie niemowlęcym może opóźnić u osób karmionych w ten sposób wystąpienie stwardnienia rozsianego (SM) i spowolnić jego postęp, jeżeli choroba rozwinie się w późniejszym wieku.
Badanie, opublikowane w czasopiśmie Acta Neurologica Belgica pod tytułem „Association between breastfeeding duration and disability in multiple sclerosis”, objęło 105 osób z rozpoznaniem SM w klinice neurologicznej w Turcji w okresie od lipca do grudnia 2023 roku. 70% uczestników stanowiły kobiety, a średni wiek wynosił 38,7 lat. Średni wynik w Rozszerzonej Skali Niepełnosprawności (EDSS) wyniósł 2,02, co wskazuje na minimalną niepełnosprawność.
Wszyscy uczestnicy byli karmieni mlekiem matki w okresie niemowlęcym, choć czas karmienia był różny: 58% przez ponad 12 miesięcy, 24% od 6 do 12 miesięcy, a 18% krócej niż 6 miesięcy. Wyniki badania wskazują, że czas trwania karmienia piersią był istotnie powiązany z ciężkością choroby. Osoby karmione krócej niż 6 miesięcy wykazywały wyższy poziom niepełnosprawności w porównaniu z tymi karmionymi dłużej niż 6 lub 12 miesięcy.
Po uwzględnieniu czynników takich jak wiek, czas trwania choroby, rodzaj SM i historia leczenia, czas karmienia piersią pozostawał niezależnie związany z wynikami w skali EDSS. Wyniki te sugerują, że dłuższe karmienie piersią może wiązać się ze zmniejszonym ryzykiem wystąpienia chorób autoimmunologicznych, w tym prawdopodobnie również SM.
Jednocześnie badacze zaznaczają, że ze względu na ograniczoną liczebność próby konieczne są dalsze badania, aby potwierdzić te obserwacje.
Źródło: Michela Luciano, Multiple Sclerosis News Today, 19.02.2026 www.multiplesclerosisnewstoday.com
Motywacyjny wywiad w opiece laktacyjnej
Anya Kleinman, Gold Lactation Conference 2025
Wywiad motywacyjny (Motivational Interviewing, MI) to partnerski styl rozmowy, który wspiera osoby w dokonywaniu zmian w zachowaniach zdrowotnych. W opiece laktacyjnej MI pozwala na wspieranie matek w rozpoczęciu i kontynuowaniu karmienia piersią, szanując ich autonomię i indywidualne decyzje.
Czym jest motywacja?
Motywacja to wewnętrzny stan gotowości do zmiany, który może wiązać się z ambiwalencją — np. równoczesnym pragnieniem karmienia piersią i obawą przed trudnościami. Wywiad motywacyjny pomaga klientce odkryć własne powody i zasoby, które ułatwiają podjęcie i utrzymanie zmiany.
Transteoretyczny model zmiany
MI jest często powiązany z modelem etapów zmiany:
- Prekontemplacja – brak zainteresowania zmianą, czasem z własnym uzasadnieniem „dlaczego nie warto”.
- Rozważanie – pojawia się myśl o zmianie, choć wciąż mogą występować obawy.
- Przygotowanie – planowanie zmiany i wybór strategii wsparcia.
- Działanie – aktywne wprowadzanie zmian z wykorzystaniem dostępnych narzędzi.
- Utrzymanie – kontynuacja nowego zachowania i unikanie powrotu do starych wzorców.
Rola osoby medycznej prowadzącej MI to partner, przewodnik i współodkrywca – pomaga klientce znaleźć własne motywacje i strategie, zamiast narzucać gotowe rozwiązania.
Kluczowe zasady MI
W większości przypadków opieki zdrowotnej „opieka” wydaje się wiązać z zapewnieniem pacjentowi czegoś, czego sam nie posiada (np. wiedzy, umiejętności, interwencji), ale cała koncepcja wywiadu motywacyjnego opiera się na:
- Szacunku dla autonomii pacjentki – każda decyzja należy do niej, nawet jeśli różni się od opinii specjalisty.
- Współpracy zamiast edukacji – zakłada, że klientka posiada już zasoby i kompetencje, a celem rozmowy jest ich odkrycie i wzmocnienie.
- Pracy z ambiwalencją – opór czy wahania klientki nie są przeszkodą, lecz źródłem wglądu i motywacji.
MI a karmienie piersią
W kontekście laktacji MI może wspierać:
- rozpoczęcie karmienia piersią,
- kontynuację i utrzymanie karmienia,
- wzmocnienie pewności siebie i umiejętności radzenia sobie z trudnościami.
Techniki stosowane w MI w rozmowach o laktacji obejmują:
- pytanie o pozwolenie,
- pytania otwarte,
- refleksyjne słuchanie,
- afirmacje i wzmacnianie zasobów,
- normalizowanie doświadczeń,
- udzielanie informacji zwrotnej z poszanowaniem decyzji klientki.
OARS – cztery podstawowe umiejętności MI
Wywiad motywacyjny to praktyka oparta na dowodach, która respektuje klientkę, wykorzystuje ambiwalencję jako źródło motywacji i wspiera zmianę w sposób współpracujący i indywidualny. W opiece laktacyjnej MI jest narzędziem, które może zwiększyć skuteczność wsparcia oraz satysfakcję matek z karmienia piersią.
Nadchodzące konferencje laktacyjne online:
4.03 – 4.06.2026 iLactation www.ilactation.com
30.03. – 31.07.2026 Gold Lactation www.goldlactation.com
18 – 19.10.2026 La Leche League International Conference 2026 www.llli.com/events/llli-conference-2026/
Opracowała: Paulina Nowińska, IBCLC, CDL
Redakcja: Katarzyna Asztabska, IBCLC, CDL
